Menü
Recep Şentürk
Recep Şentürk
Tarih mi Tarihler mi?Döngüsel ve İlerlemeci Tarih Anlayışı Ekseninde İbn Haldun
Eylül 25, 2023
Yazarın Tüm Yazıları

Tarih mi Tarihler mi?
Döngüsel ve İlerlemeci Tarih Anlayışı Ekseninde İbn Haldun

Prof. Dr. Recep Şentürk

İbn Haldun Üniversitesi Öğretim Üyesi

Tüm insanlık tarihi tek yönlü ve zorunlu çizgisel bir ilerleme içinde midir? Bu soruya olumlu cevap verenlere göre insanlığın “büyük harfle” tek bir Tarih’i vardır. İlerleme düşüncesi, toplumsal evrim düşüncesine dayanır. Toplumsal evrim düşüncesini savunanlar aynı zamanda ilerlemeci tarih anlayışını da benimserler. Evrim ve ilerleme zorunlu olarak birlikte var olan ikiz düşüncelerdir; biri olmazsa diğeri olamaz.

Modern tarih yazımı, insanlık tarihinin başından sonuna kadar devam eden çizgisel ve tek yönlü ilerleme anlayışına dayalı bir kurgudur. Bu kurgunun çok farklı şekilleri vardır ama hepsinin merkezinde Batı Avrupa vardır. Bu Avrupa merkezci ilerlemeci kurgu Batılılaşma döneminde Türkiye’de de resmen benimsenmiştir. Günümüz Türkiye’sinde resmî tarih anlatısı bu ilerlemeci kurguyu yansıtır. Resmî tarih anlayışımız, ilerlemeci yaklaşımı sanki doğal ve evrensel bir yaklaşım gibi sunar.

Ancak, başta İbn Haldun üzere, tüm Müslüman tarihçiler, Osmanlı tarihçileri ve birçok Batılı tarihçiye göre büyük harfle “Tarih” yoktur, küçük harfle “tarih” veya “tarihler” vardır. Daha açık bir ifadeyle, tüm insanlığın tek bir istikamette zorunlu ilerleyen ortak bir tarihi yoktur; farklı medeniyetlerin ve toplumların kendilerine has tarihleri vardır. Modern döneme kadar tarih felsefesi alanına bu düşünce hâkim…

0 0 Yorumlar
Puan
Bildir
guest

0 Yorum
Satır İçi Geri Bildirimler
Tüm yorumları görüntüle
DOSYA
Hz. Peygamber’in ﷺ Dünyasında Cihad ve Savaş...
Ahmet Özel
En Faziletli ve En Hayırlı Amel Cihad...
Muhammed Emin Yıldırım
Filistin Direnişinde Öncülük ve Önderler...
Hamza Türkmen
Kudüs Davası Bilincimiz ve Aksa Tufanı’nın Değerle...
Maruf Çelik
Aksa Tufanı’nın Geleceği Dönüştürme Etkisi…...
Abdülaziz Tantik
RÖPÖRTAJLAR
“Dünyaların değiştiremediği insanlar ancak dünyala...
Muhammed Emin Yıldırım
“Müslümanın dünyayla ilişkisi tedbir ve temkin ili...
Kasım Küçükalp
... her nimetin bir külfeti var. Gülü seven dikeni...
Ali Osman Öncel
“Resûlullah (sas) ile meşgul olmak, Resûlullah’ı (...
Mustafa Fayda
“Peygamberler dünyayı yaşanır hale getirmek için g...
Mustafa Ağırman
SİRET-İ İNSAN
Savaşın Çocukları
Bahriye Kaman
Toplumun Kurucu Hücresi Olan Ailede Örneklik Vasfı...
Bahriye Kaman
Lider, Önder, Rehber!
Bahriye Kaman
Göçebe Ruhu
Bahriye Kaman
Nitelikler ve Roller
Bahriye Kaman
SİNEMA
Bu Film, Böyle Devam Edemez!
Abdülhamit Güler
Göstermenin Mesuliyetinde Sinemanın Örnekliği...
Abdülhamit Güler
Perdedeki Kimin Afeti, Felaketi, Kıyameti!...
Abdülhamit Güler
Türk Sinemasında Neden Hz. Muhammed (sas) Filmi Yo...
Abdülhamit Güler
İnsanın Göç Meselesi: GÖÇ
Abdülhamit Güler
GEZİ-YORUM
Vakur ve Mahzun Bir Efsanedir: Kudüs...
Mikail Çolak
Habib-i Neccâr’ın Gözyaşları
Mikail Çolak
Avrupa’nın Ortasında Var Edilen Güçlü Bir İnanç İk...
Mikail Çolak
İnsan Göç Eyler
Mikail Çolak
Tarihe Tıp Notu: Daruşşifalar
Mikail Çolak
SAHABİ BİYOGRAFİSİ
Afrâ bint Ubeyd Yüzlü Kadınların Zamanından…...
Rumeysa Döğer
Bütün Şehit Annelerine: Sümeyra Bint Ubeyd Teselli...
Rumeysa Döğer
Ensârî Bir Muhacir: Zekvân b. Abdükays...
Miraç Okutan
İki Hicret Sahibi: Ca’fer b. Ebû Tâlib...
Miraç Okutan
Gönüllerinde Şifayı Taşıyanlar...
Rumeysa Döğer
NEBEVİ VARİSLER
Ömer b. Abdülaziz
Kevser Özdağ
AYETLERLE KONUŞAN ADAM
Sümeyye Çiftçi
Yollarına Mısraların Döküldüğü İnsan...
Sümeyye Çiftçi
Adaletin Sembolü Kâdî Şüreyh (ra)...
Necmeddin Beytullah Ünnü
Scroll Up
0
Düşüncelerinizi çok isterim, lütfen yorum yapın.x